Wees niet bang je mag opnieuw beginnen
vastberaden, doelgericht of aarzelend op de tast…’
Freek De Jonge
Hoe begin je? Welke opdrachten kan je gebruiken om een groep te laten starten met zelfstandig creëren?
In het project ‘De volledige lijn’, experimenteerden theaterdocenten in het Deeltijds Kunstonderwijs op onze vraag met het zelfstandig laten creëren door jongeren.
Beeld van de tafel tijdens het afsluitend interview met Jarne van SAMWD Zottegem en Barbara en Annelies van Kunstacademie Zwevegem.
De experimenten liepen in het schooljaar ’22-’23. Sommige theaterdocenten deden een project van enkele weken, anderen werkten een heel schooljaar met hun groep rond zelfstandig creëren.
En beginnen, dat deed iedereen.
In de Kunstacademie Zwevegem, begonnen Annelies De Nil en Barbara Demeyere en in de Stedelijke academie voor muziek, woord en dans van Zottegem startte Jarne Van Loon. In een interview na het experiment deelden ze hun opdrachten met ons en met elkaar.
Jarne werkte met een groep 15-jarigen, 4.1 voor wie vertrouwd is met DKO. Zijn opdracht:
Verdeel jullie in twee groepen.
Elke groep maakt een voorstelling.
‘Vanaf het begin heb ik zeer open naar hen gecommuniceerd omdat ik ervan overtuigd ben dat die openheid hen ook uitnodigt om open te zijn tijdens het proces. Zo vertelde ik hen dat ik met hen een onderzoek naar zelf maken wou doen en dat dat voor mij ook de eerste keer was, een experiment dus. Ik heb er expliciet voor gekozen om de opdracht heel open te maken. Ik heb gezegd: ‘Jullie zijn baas, jullie zijn maker en ik ga jullie begeleiden en ondersteunen.’ Ze mochten ervoor kiezen om allemaal te spelen (ze waren met drie per groep) of niet, ze mochten kiezen hoe lang het zou duren en waar ze zouden presenteren. Alles was vrij. Alle zes volgden ze al langer les maar ze gaven ook wel aan dat ze nog nooit zelf iets hadden gemaakt. Dat vanaf scratch, vanaf nul iets maken en de verantwoordelijkheid krijgen was nieuw voor hen.’
Annelies en Barbara werkten met een groep 12- tot 14-jarigen, 3.1 voor wie vertrouwd is met DKO. Hun opdracht:
Maak per twee een scène met als inspiratiebron de schilderijen van Caravaggio.
Presenteer deze scène twee keer, telkens in een andere speelstijl.
‘Bij ons was het project super kort: vier lessen in totaal. Drie lessen om eraan te werken en de vierde toonden ze aan elkaar. We hebben de opdracht niet in één keer gegeven maar langzaamaan opgebouwd.
Eerste deel van de opdracht:
Kijk naar de schilderijen van Caravaggio.
Kies elk één personage uit één van de schilderijen.
Maak op basis van het beeld van dit personage een personagebeschrijving.
Tweede deel:
Werk samen met iemand die een personage heeft gekozen van een ander schilderij dan jij.
Ga samen naar nog een ander schilderij en kies samen een voorwerp vanop dit schilderij.
Maak samen een scène vanuit jullie personages waarin dit voorwerp een rol speelt.
Derde deel:
Maak van de scène die jullie nu hebben twee versies: een versie waarin je speelt met een vierde wand en een versie waarin je spelen en vertellen aan het publiek combineert.’
Welke opdrachten gebruikten Jarne, Annelies en Barbara om gaandeweg input te geven aan het zelfstandig creatieproces van jongeren? En wat voor functie hadden deze opdrachten? Dat lees je in ‘Made in Zwevegem en Zottegem’.
Theaterdocent en podcastmaker Annelies De Nil maakte op onze vraag een podcast waarin ze de voor haar meest in het oog springende thema’s uit deze experimenten belicht.
Verleiden tot het midden 