Schrijfsels

OVERDREVEN/OVERDRIJVEN Experimenteren met tijd, vrijheid, feedback en collectieve maakprocessen.

SECUNDAIR KUNSTINSTITUUT GENT. EXPERIMENT DOOR TANJA OOSTVOGELS.

Leestijd 20 minuten. Onderaan versie in pdf te downloaden.

In het kader van het onderzoek “Verleiden tot het midden”, observeren Ann Saelens en ik bij collega’s theaterdocenten die jongeren begeleiden die autonoom podiumwerk willen maken. We observeren in lessen, workshops en repetities in de meest uiteenlopende settings. Naast dit observeren horen we de collega’s uit over waarom ze doen wat ze doen. We krijgen zo langzaamaan een ruime inkijk in hoe theaterdocenten in het werkveld jongeren begeleiden die zelfstandig creëren.

Het onderzoek Verleiden tot het midden wil een meer doordachte aanpak voor het initiëren en begeleiden van creatieopdrachten bij jongeren bewerkstelligen. Eén van de onderdelen van het onderzoek is het opzetten van experimenten rond werkvormen of begeleidingsmethodes die relevant kunnen zijn bij het begeleiden van de creatie van autonoom podiumwerk van jongeren.

Ik ervaar het als een grote luxe om te mogen observeren bij collega’s en zoveel gesprekken te kunnen voeren. Daarnaast is het een grote rijkdom om als theaterdocent bij het Secundair Kunstinstituut in Gent te werken. Ik beschik zo over een laboratorium om in te experimenteren.

Doorgaan met lezen “OVERDREVEN/OVERDRIJVEN Experimenteren met tijd, vrijheid, feedback en collectieve maakprocessen.”
Materiaal

Kaartjes met Arnaud

Vele uren keken we op verschillende plekken naar hoe theaterdocenten jongeren begeleiden. Uit onze observatieverslagen destilleerden we een aantal handelingen die we de theaterdocenten zagen uitvoeren. We zetten elke handeling op een kaartje en verzamelden de kaartjes onder acht thema’s.

We leggen deze kaartjes voor aan theaterdocenten bij wie we gaan observeren en gaan erover in gesprek. Waar hechten ze belang aan? Waarom doen ze wat ze doen?

Doorgaan met lezen “Kaartjes met Arnaud”
Ontvoeringen

GEN-ZIE Festival Antwerpen

Een zondagmiddag in november. We ontvoeren Jarne Van Loon, student educatieve master drama van Ann en nemen hem mee richting het GEN-ZIE Festival in De Studio in Antwerpen.

GEN-ZIE is een festival van Fameus. Jongeren tussen 14 en 20 jaar die zelf iets willen maken, kunnen zich inschrijven en krijgen de kans om een aantal dagen met een coach te werken. Er is geen selectie: iedereen die zich inschrijft, doet mee.

Er zijn veel categorieën waarvoor de jongeren zich kunnen inschrijven: rap, dans, installatiekunst, textiel, muziek, poëzie, schilderkunst, slam, performance en deejaying. GEN-ZIE besteedt veel tijd en aandacht in het bereiken van jongeren die moeilijker toegang hebben tot cultuur. Ze werken daarvoor in een voorbereidend traject samen met verschillende jeugdorganisaties en scholen. In de zomer kunnen jongeren die dat willen een zomerworkshop volgen. In de herfstvakantie doet iedereen mee aan een aantal coachingsdagen.

Doorgaan met lezen “GEN-ZIE Festival Antwerpen”
Ontvoeringen

VAART Leuven

‘Mijn ogen zijn bruin. Wanneer ik naar de zon kijk, worden ze groen. Wanneer ik mijn vijand zie, worden ze zwart. Wanneer ik naar jou kijk, vullen ze zich met liefde.’

De openingszinnen van de monoloog die de jonge Azra (16) speelt in VAART eind oktober. Een monoloog die ze zelf schreef en regisseerde met hulp van coach Anna Vercammen.

© Johan Pijpops

Theaterdocent Evelien Verhegge was een kleine twintig jaar geleden ook zo jong en wandelde toen voor het eerst binnen bij fABULEUS. Eerst om mee te spelen in een productie van fABULEUS, later kreeg ze er als jongere de kans om eigen werk te maken. Nu werkt ze zelf als theaterdocent. Evelien laat zich niet ontvoeren door ons maar nodigt zichzelf gewoon uit. Als ze hoort dat we over twee dagen naar VAART gaan van fABULEUS in Leuven, wil ze mee.

Doorgaan met lezen “VAART Leuven”
Experimenten

Experiment in Kunstsecundair Onderwijs

Secundair Kunstinstituut. Experiment door Tanja Oostvogels.

Ik geef les op het Secundair Kunstinstituut in Gent. Een KSO-school waar de jongeren drie uur toneel per week krijgen. Naar het einde van het schooljaar toe is er in het vijfde jaar ruimte voor een kort project ‘zelf maken’.

Afgelopen schooljaar zette ik in dit project een eerste experiment op.  
Wat had ik tot dan gezien of gelezen in het onderzoek wat in mijn hoofd bleef malen? Hoe kon ik daar in dat project verder mee experimenteren?
Hoe kon ik mijn manier van werken bewust in vraag stellen, mezelf meer uit mijn comfortzone halen?

Ik focuste op vier thema’s: tijd, vrijheid, collectieve maakprocessen en feedback.

Hoe ga ik bewuster met tijd om? Hoe kan ik tijd meer in mijn voordeel laten werken?
Wat levert het op om een opdracht (nog) minder af te bakenen dan ik doorgaans doe? Hoe formuleer ik de opdracht zo dat ze maximaal open is en veel vrijheid biedt?
Hoe geef ik feedback zonder bepalend te worden in hun maakproces? Hoe geef ik feedback zonder hen het gevoel te geven dat ze aan iets moeten voldoen?
Hoe maak ik het proces zo dat het collectief wordt? En wat levert dat op?

Ik heb een verslag geschreven over dit werkproces om inzicht te geven waarom ik met deze vier thema’s aan de slag ging, wat ik probeerde en wat voor effect dit had. Dit verslag is te vinden op de blog bij ‘schrijfsels’ onder de naam “Overdreven/overdrijven”.

En het moet zeker gezegd: de jongeren waarmee ik dit proces aanging waren fantastisch. Bevlogen jongeren die goesting hadden om uit te proberen, te zoeken en te maken. Een droom voor elke theaterdocent! Dank dus aan Lore, Ulysse, Keren, Emmo, Fons, Ayla, Ina, Imea, Bavo, Joanna, Zeno, Jules, Mien en Susan. 

LEES MEER